*Ο πρώτος "επιστήμονας AI*
Ερευνητές στη Σουηδία δημιούργησαν ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης που δεν περιορίζεται στο να αναλύει δεδομένα ή να απαντά σε ερωτήσεις. Μπορεί να λειτουργεί σχεδόν σαν πραγματικός επιστήμονας: να διατυπώνει υποθέσεις, να σχεδιάζει πειράματα, να τα πραγματοποιεί μέσω ρομποτικού εργαστηρίου και στη συνέχεια να αξιολογεί μόνο του τα αποτελέσματα.
Το σύστημα συνδυάζει μεγάλα γλωσσικά μοντέλα AI, αυτοματοποιημένη λογική και εργαστηριακή ρομποτική. Οι ερευνητές το δοκίμασαν πάνω στη γνωστή μαγιά Saccharomyces cerevisiae, δίνοντάς του τεράστιο όγκο επιστημονικών πληροφοριών για το γονιδίωμα, τον μεταβολισμό και προηγούμενες έρευνες.
Το εντυπωσιακό είναι ότι η AI δεν περίμενε απλώς εντολές. Ανέλυσε περίπου 60.000 βιολογικές σχέσεις και δημιούργησε σχεδόν 2.000 ελέγξιμες προβλέψεις σχετικά με το πώς διαφορετικά θρεπτικά συστατικά επηρεάζουν την ανάπτυξη και την αντοχή των κυττάρων στο στρες. Στη συνέχεια επέλεξε ποιες υποθέσεις άξιζε να δοκιμαστούν και τις μετέτρεψε σε οδηγίες που μπορούσε να εκτελέσει ο εργαστηριακός εξοπλισμός.
Όταν ολοκληρώνονταν τα πειράματα, η AI ανέλυε τα αποτελέσματα, έβλεπε αν η αρχική της υπόθεση ήταν σωστή και, όταν δεν ήταν, αναθεωρούσε την υπόθεση και ξεκινούσε νέο κύκλο πειραμάτων.
Με άλλα λόγια, δημιουργήθηκε ένας κλειστός κύκλος:
υπόθεση → πείραμα → αποτέλεσμα → συμπέρασμα → νέα υπόθεση.
Και μεγάλο μέρος αυτής της διαδικασίας μπορεί πλέον να γίνεται χωρίς συνεχή ανθρώπινη παρέμβαση.
Οι επιστήμονες θεωρούν ότι τέτοιου είδους "αυτόνομα εργαστήρια" θα μπορούσαν στο μέλλον να επιταχύνουν σημαντικά την έρευνα στη βιολογία, την ιατρική, τη βιοτεχνολογία και την ανακάλυψη νέων φαρμάκων. Η AI μπορεί να επεξεργάζεται όγκους επιστημονικών δεδομένων που είναι πρακτικά αδύνατον να εξετάσει ένας άνθρωπος και να πραγματοποιεί επαναλαμβανόμενους κύκλους δοκιμών πολύ ταχύτερα.
Οι δημιουργοί του συστήματος ξεκαθαρίζουν πάντως ότι ο στόχος δεν είναι η αντικατάσταση των επιστημόνων. Οι άνθρωποι εξακολουθούν να είναι απαραίτητοι για να αποφασίζουν τι αξίζει να ερευνηθεί, να αντιλαμβάνονται τη συνολική σημασία μιας ανακάλυψης και να εξασφαλίζουν την επιστημονική και ηθική εποπτεία.
